vrijdag 23 oktober 2026

2. Wat kunnen we doen.....?


"Voordat Ik u in de moederschoot vormde,
heb Ik u gekend"
Jeremia 1:5

Ik ben onderweg naar het 'station Profeten'. Wanneer ik daar ben aangekomen, zal ik stilstaan bij de opmerking 'profeten maken geen fouten', waar ik onlangs, opnieuw, mee werd geconfronteerd. Alleen dan wel aan de hand van deze vraag: "Zijn kerkleiders onfeilbaar?" Eerst wil ik echter nog aandacht geven aan dat Jeremia ook mijn verhaal is. Wat ik zal doen aan de hand van onderstaande twee vragen die komen uit "Ras en De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen".  

"Wat weten we over de aanleiding voor de priesterschaps- en tempelrestricties?"

"Wat heeft de kerk gezegd over eerdere theorieën die de redenen voor de priesterschaps- en tempelrestricties proberen te verklaren?"

"Ras en De Kerk: Uit historische verslagen blijkt dat tijdens het leven van Joseph Smith enkele zwarte mannen tot priesterschapsambten werden geordend. Ten minste één zwarte man, Elijah Able, nam deel aan de wassing- en zalvingsceremonie in de Kirtlandtempel. Vijf jaar later, in 1852, kondigde Brigham Young in het wetgevende lichaam van het gebied Utah aan dat zwarte mannen van Afrikaanse afkomst niet tot het priesterschap konden worden geordend. De restrictie hield ook in dat mannen en vrouwen van zwarte Afrikaanse afkomst niet konden deelnemen aan de begiftigings - en verzegelverordeningen in de tempel. Brigham Young verklaarde de restrictie van de toen gangbare ideeën dat zwarte mensen afstammelingen van de Bijbelse figuren Kaïn en Cham waren. De kerk heeft deze rechtvaardiging voor de restrictie later verworpen, evenals latere rechtvaardigingen die suggereerden dat de restrictie in het voorsterfelijke leven was ontstaan. Er is geen gedocumenteerde openbaring over het ontstaan van de priesterschaps- en tempelrestrictie".

"Ras en De Kerk: Kort na de openbaring in juni 1978, waarmee de restrictie werd opgeheven, zei ouderling Bruce R. McConkie: "Vergeet alles wat ik heb gezegd, of wat president Brigham Young of president George Q. Cannon of wie dan ook in het verleden heeft gezegd, dat in strijd is met deze openbaring. We spraken met een beperkt begrip en zonder het licht en de kennis die we nu hebben ontvangen. In 2013 publiceerde de kerk de vergelijkbare volgende verklaring over vroegere toelichtingen op de priesterschaps- en tempelrestricties in de kerk: De kerk distantieert zich van de opvatting dat een zwarte huid een teken van goddelijk ongenade of vervloeking is; dat die op onrechtschapen daden in het voorsterfelijke leven wijst; dat huwelijken tussen verschillende rassen zondig zijn; en dat zwarte mensen of mensen van andere rassen of volkeren in enig opzicht inferieur zijn". Met de verklaring die men in 2013 publiceerde bedoelt de kerk de "evangelieverhandeling ras en het priesterschap". 

Bovenstaande woorden: "Vergeet alles wat ik heb gezegd, of wat president Brigham of.... heeft gezegd", komen uit Bruce R. McConkie's toespraak: "All Are Alike Unto God". Ongeveer twee jaar na de openbaring van het priesterschap schreef ouderling Bruce R. McConkie een open brief, met als onderwerp: "Antwoorden vinden op evangelievragen". De brief is gericht "Aan: Eerlijke waarheidszoekers". Onderstaande uitspraak komt uit deze open brief. 

Bruce R. McConkie

In "Vragen over de kerk en het evangelie" gaat de kerk in op "De rol van profeten". Voor nu sta ik alleen stil bij het "Overzicht" uit dit artikel. De bijbehorende vragen en hun antwoorden, zoals ik al eerder zei, bewaar ik tot een later moment. 

In dit overzicht over "de rol van profeten" kunnen we onder andere het volgende lezen: 
- God heeft al sinds de oudheid profeten geroepen om van Jezus Christus te getuigen en zijn 
  woord te verkondigen. 
- God roept in onze tijd nog steeds profeten. 
- De profeet Joseph Smith ontving gezag van God om evangelieverbonden en 
  priesterschapsverordeningen te bedienen en de Kerk van Jezus Christus te herstellen. Hij 
  ontving ook openbaring om belangrijke waarheden over God en zijn plan voor zijn kinderen 
  te verduidelijken. 
- Zijn opvolgers als president van de kerk hebben hetzelfde gezag om openbaring te ontvangen 
  om onze evangeliekennis uit te breiden en de kerk te leiden. Dit beginsel van voortdurende 
  openbaring is een belangrijk kenmerk van het herstelde evangelie.

Echter, in dit overzicht wordt ook dit gezegd: "Heiligen der laatste dagen steunen de president van de kerk, zijn raadgevers in het Eerste Presidium en de leden van het Quorum der Twaalf Apostelen als profeten, zieners en openbaarders. De leringen van de kerk worden door deze levende profeten eensgezind verkondigd. De leer wordt verklaard en uitgelegd door de president van de kerk, waarbij het Eerste Presidium en het Quorum der Twaalf hem ondersteunen. Zij handelen unaniem, volgens het patroon in Leer en Verbonden 107:27-31.

In de evangelieverhandeling ras en het priesterschap kunnen we lezen dat "In 1850 creëerde het Congres van de Verenigde Staten het Territorium Utah, en de president van de Verenigde Staten benoemde Brigham Young tot gouverneur. Zuiderlingen die zich bij de kerk hadden aangesloten en met hun slaven naar Utah waren verhuisd, vroegen zich af wat de wettelijke status van slavernij in het Territorium was. In januari en februari 1852 gaf Brigham Young twee toespraken in het orgaan van de wetgevende macht in Utah. Hij kondigde aan dat zwarte mannen van Afrikaanse afkomst van het priesterschap werden uitgesloten", zie punt 9 in deze verhandeling.  

Iemand die het hier niet mee eens was, er was dus geen unanimiteit, was apostel Orson Pratt. In Slavery and Abolition, een ander artikel van de kerk, kunnen wij het volgende hierover lezen: "In 1852 debatteerden kerkleiders die zitting hadden in de wetgevende vergadering van Utah over de kwestie van slavernij van zwarten in het territorium Utah. Brigham Young en Orson Spencer spraken zich uit voor het legaliseren en reguleren van slavernij; dit hield in dat slaafgemaakte mannen en vrouwen naar het territorium mochten worden gebracht, maar dat hun nakomelingen niet tot slaaf mochten worden gemaakt en dat de betrokkenen zelf moesten instemmen met een eventuele verplaatsing. Deze aanpak zou op termijn een einde aan de slavernij in het territorium garanderen. Apostel Orson Pratt hield een vurig betoog tegen elk compromis met de slavernijpraktijk: De Afrikaan onderwerpen omdat hij qua huidskleur van ons verschilt, zei hij, is genoeg om de engelen in de hemel te doen blozen. Het standpunt van Young en Spencer haalde het, en de wetgevende vergadering keurde een vorm van slavernij van zwarten goed die humane behandeling vereiste en toegang tot onderwijs voorschreef". 

In Saints 2, "Their Faces Are Zionward" kunnen we onder andere lezen dat "zoals de meeste mensen uit het noorden van de Verenigde Staten was Brigham Young van mening dat zwarte mensen geschikt waren voor dienstbaarheid. Tijdens de debatten verklaarde Brigham voor het eerst in het openbaar dat mensen van zwarte Afrikaanse afkomst niet langer tot het priesterschap konden worden geordend, en er bestond destijds - noch daarna - enige beperking voor andere rassen of etnische groepen. Bij het toelichten van deze beperking verwoordde Brigham een wijdverbreid maar onjuist idee: dat God mensen van zwarte Afrikaanse afkomst had vervloekt". In dit stuk kunnen we opnieuw lezen "dat apostel Orson Pratt, die zitting had in de wetgevende vergadering, zich verzette tegen de invoering van slavernij in het territorium. Hij waarschuwde de wetgevers ervoor om een volk slavernij op te leggen zonder dat daarvoor een goddelijke autorisatie bestond. Zullen wij dan de onschuldige Afrikaan, die geen enkele zonde heeft begaan, zo vroeg hij, veroordelen tot slavernij en knechtschap, zonder dat we daarvoor enige autoriteit uit de hemel hebben. Ook Orson Spencer, een voormalig zendingspresident die eveneens in de wetgevende vergadering zat, vroeg zich af welke gevolgen deze beperking zou hebben voor het zendingswerk. Hoe kan het evangelie naar Afrika worden gebracht?, vroeg hij. Wij kunnen hun het priesterschap niet verlenen. Hoe zullen zij er dan over kunnen beschikken? Dergelijke vragen over de beperking met betrekking tot het priesterschap bleven echter onbeantwoord, en de wetgevende vergadering stemde er uiteindelijk mee in om in het territorium een systeem van zwarte dienstbaarheid in te voeren". 

Over deze vorm van slavernij, die "herendienst" werd genoemd, en de restrictie dat "zwarte mannen van Afrikaanse afkomst van het priesterschap werden uitgesloten", kunnen we het volgende lezen in de "evangelieverhandeling ras en het priesterschap": "Deze beperking werd gerechtvaardigd door de gangbare ideeën over de minderwaardigheid van sommige rassen. Die ideeën waren eerder gebruikt om de legalisatie van zwarte herendienst in het Territorium Utah te propageren", zie punt 10.

Als je je afvraagt wat men bedoelt met gangbare ideeën, denk dan aan de vloek van Kaïn en Cham. Evangelieverhandeling ras en het priesterschap: "Eén denkbeeld bestond in de Verenigde Staten al in de jaren dertig van de achttiende eeuw, namelijk dat zwarten afstamden van de Bijbelse figuur Kaïn, die zijn broer, Abel, vermoordde. Aanhangers van deze overtuiging geloofden dat God Kaïn had vervloekt met een donkere huid. Dienstbaarheid van zwarten werd soms beschouwd als een tweede vloek op Kanaän, de kleinzoon van Noach, wegens Chams gebrek aan respect voor zijn vader", zie punt 11 en 12. 

In "Bowed down to the grave" uit Saints wordt over deze twee vloeken het volgende gezegd: "Net als andere groepen christenen in die tijd beschouwden veel witte heiligen zwarte mensen echter ten onrechte als minderwaardig; zij geloofden dat een zwarte huidskleur het gevolg was van een vloek van God op de bijbelfiguren Kaïn en Cham. Sommigen waren zelfs begonnen met het verspreiden van de onjuiste opvatting dat een zwarte huidskleur een bewijs was van onrechtvaardige daden van een persoon in het voorsterfelijke leven", zie punt punt 8 en 9.  

Kom dan en volg Mij: "God kende mij al voordat ik geboren werd. Een heleboel dingen die Jeremia in Jeremia 1:5 over zichzelf te weten kwam, gelden ook voor jou. God kende jou voordat je geboren werd en heeft je op specifieke taken voorbereid. Je kunt een lijst maken van de waarheden die je ontdekt. Waarom is het belangrijk dat je dit weet?". 

In Scripture Helps, zie Mozes 7:22, wordt het volgende gezegd over Kaïn en zijn vloek: "Nadat Kaïn een onheilig verbond met Satan had gesloten en zijn broer Abel had gedood, sprak de Heer een vloek over Kaïn uit. Kaïns vloek hield in dat de grond geen gewassen voor hem zou voortbrengen, dat hij als een vluchteling zou rondzwerven en dat hij van Gods aanwezigheid zou worden gescheiden. De Heer plaatste ook een ongespecificeerd teken op Kaïn om te voorkomen dat anderen wraak op hem zouden nemen. Er is geen enkele aanwijzing in de Schrift dat Kaïns teken werd doorgegeven aan zijn nakomelingen. We moeten daarom niet speculeren over de aard of het uiterlijk van het teken op Kaïn of dat de vloek op iemand anders dan hem van toepassing was". 

In Scripture Helps, zie Genesis 9:20, kunnen we onder andere dit lezen over de vloek van Cham: "Sommigen hebben de vervloeking van Kanaän ten onrechte gebruikt om slavernij en discriminatie te rechtvaardigen - in het bijzonder jegens mensen van zwarte Afrikaanse afkomst. De Heer heeft onderwezen: Het is niet juist dat de ene mens in slavernij leeft bij de ander. Bovendien leert het Boek van Mormon dat de Heer iedereen uitnodigt om tot Hem te komen en deel te hebben aan zijn goedheid, want allen zijn gelijk voor God". 

De kerk nu

Evangelieverhandeling ras en het priesterschap: "Vandaag verwerpt de kerk de theorieën die men in het verleden aanhaalde: een zwarte huid is een teken van goddelijke ongunst of vervloeking; een zwarte huid wijst op onrechtschapen handelingen in het voorsterfelijke leven. De kerkleiders in deze tijd veroordelen elke vorm van racisme in het heden of verleden. De kerk verklaart dat verlossing door Jezus Christus voor de hele mensheid beschikbaar is volgens de voorwaarden die God eraan heeft verbonden. Ze bevestigt dat God niet iemand om de persoon aanneemt en verklaart uitdrukkelijk dat elke rechtschapen mens, ongeacht zijn of haar ras, genade vindt bij Hem. De leringen van de kerk met betrekking tot de kinderen van God worden samengevat in een vers uit het tweede boek van Nephi: De Heer verwerpt niemand die tot Hem komt, zwarte en witte, geknechte en vrije, man en vrouw; allen zijn voor God gelijk".

Wat zeggen kerkleiders tegenwoordig over racisme?

Een vraag die komt uit "Ras en De Kerk": "God heeft het ene ras niet meer lief dan het andere, en levende profeten en apostelen roepen iedereen met voordelen op grond van ras op om zich te bekeren. In de Schriften staat herhaaldelijk dat God alle mensen liefheeft en niet de ene persoon of groep bevooroordeelt boven de andere vanwege hun uiterlijk, nationale afkomst of sociale status. 
President Nelson deed de oproep: Ik roep vandaag onze leden overal op om het goede voorbeeld te geven en zich te ontdoen van elke houding of handeling die door vooroordeel wordt ingegeven. 
President Dallin H. Oaks heeft de kerkleden ook opgeroepen om racisme uit te bannen. Ouderling Peter M. Johnson van de Zeventig heeft zich tegen racisme uitgesproken en ons de volgende raad gegeven: De Heer houdt van verscheidenheid - anders zou Hij alles precies hetzelfde hebben geschapen. De Heer houdt ook van eensgezindheid, inclusiviteit en verbondenheid. Dat is het plan van onze Vader in de hemel en daarom heeft Hij ons hier op aarde geplaatst met verschillende mogelijkheden, achtergronden, culturen, nationaliteiten en verschillen - zodat we allemaal samen komen en door Christus elkaar kunnen verheffen".


God houdt van diversiteit
God houdt van verscheidenheid
God is geen aannemer des persoon
God heeft het ene ras niet meer lief dan het andere
God heeft zijn kinderen in alle landen van de wereld lief
Toen 
en nu



"De eenheid die we zoeken 
is niet om iedereen op dezelfde plek te laten staan;
maar om iedereen in dezelfde richting te laten kijken."

Ouderling Dieter F. Uchtdorf

woensdag 21 oktober 2026

1. Wat kunnen we doen.....?


 


Afgelopen zondag schreef ik dat aan mijn reis door de standaardwerken bijna een einde is gekomen. Nog een paar weken en dan ben ik weer thuis. Maar 'wat is thuis? Ik schreef toen ook dat ik opnieuw stil wilde staan bij "Ras en De Kerk" en dan met name bij deze vraag: "Wat kunnen we doen als we vooroordelen op grond van ras in onze kerkgemeente zien of ervaren?" 

Het antwoord op die vraag, zoals dat gegeven wordt in "Ras en De Kerk", is langer, maar dit is wat ik eruit heb gehaald:
- Ondanks onze inspanningen om Gods normen na te leven, kan racisme onder kerkleden nog steeds voorkomen.
- Telkens als ik het slachtoffer van racisme was, pakte ik de kwestie meteen aan, schonk ik de persoon vergiffenis en maakte ik het onderwerp bespreekbaar.
- Als iemand iets zegt dat mij kwetst, moet ik een manier vinden om hem duidelijk te maken dat het mij pijn doet.
- De apostel Paulus zei dat de gezondheid van het lichaam van Christus afhangt van de gezondheid van alle leden. Het is belangrijk dat we voor elkaar opkomen en het goede verdedigen. Iedereen heeft er baat bij als vooroordelen op grond van ras worden gecorrigeerd. - Het kan moeilijk zijn om onze stem te laten horen of de juiste woorden te vinden om ideeën duidelijk en vriendelijk over te brengen.
- Toch kunnen we met plaatselijke leiders beraadslagen hoe we racisme in onze kerkgemeenten een halt kunnen toeroepen. 
- We kunnen ook leringen van hedendaagse profeten bespreken en de leden zo laten inzien dat het aan ons is om het voortouw te nemen in het uitbannen van racisme.
- Het aanpakken van racisme is een langdurig proces. 
- De leringen van Jezus Christus en onze vriendelijke, aanhoudende inspanningen kunnen de houding en het gedrag in onze kerkgemeenten en van onszelf verbeteren. 

Bovenstaande afbeelding is een foto van de tekst waar onze 'Kom dan en volg Mij'-leesopdracht van deze week mee begint. Gevolgd door dit commentaar: "Jeremia's verhaal is ook jouw verhaal. God kende jou ook voordat je geboren werd en heeft je op jouw zending voorbereid. Die zending houdt onder andere iets in wat Jeremia voorzag: Gods volk vergaderen, één voor één, ze naar Sion brengen (Jeremia 3:14). En zelfs als je niet zeker weet wat te doen of te zeggen, hoef je niet bevreesd te zijn; want Ik ben met u, spreekt de Heere" (Jeremia 1:8,19).

In het verleden, voor het 'vertellen van mijn verhaal', reisde ik door de Schriften met "Jeremia is ook jouw verhaal". En stond ik stil bij de woorden dat God mij kende voordat ik geboren was en dat hij mij op een zending had voorbereid. En zou ik mijzelf de vraag hebben gesteld: 'Wat is jouw zending?' Ik denk dat die vraag voor mij hoort bij 'Wat is thuis?'. En dat ik hiermee, nu, mijn eigen vraag 'Wat is thuis?' heb beantwoord. Op een gegeven moment echter, om verschillende redenen, kon ik niet meer om mijn eigen familiegeschiedenis heen. Die, of ik nu linksom reis, via mijn vader, denk slavernij, of rechtsom reis, via mijn moeder, de restrictieperiode, beide te maken hebben met racisme, en beide uiteindelijk voor mij ook met de woorden: "Hoe is het in Godsnaam mogelijk dat...". 

En nu, daar ik voor vier jaar door de standaardwerken reis met het brilletje "allen zijn gelijk voor God", mij dus niet bezighoudt met mijn zending hier op aarde. Maar met, zoals nu met Jeremia, dat wanneer we het hebben over een voorsterfelijk bestaan, zwarte mensen, wat door sommigen werd onderwezen als leer, daar niet kloekmoedig zouden zijn geweest. Iets, laten we dat niet vergeten door de kerk in de evangelieverhandeling ras en priesterschap, is teruggedraaid: "Vandaag verwerpt de kerk de theorieën die men in het verleden aanhaalde: een zwarte huid wijst op onrechtschapen handelingen in het voorsterfelijk leven". 

Het interessante van de leesopdracht van deze week is ook, behalve dat we het over "dat God mij kende voordat ik geboren werd", dat er ook een kopje is met dat "profeten zijn geroepen om Gods woord te spreken". Met onder dit kopje deze vragen: "Vertel je vriend(in) eventueel ook iets over de levende profeet in onze tijd. Staat er iets in deze verzen waar je wat aan hebt? Wat proberen profeten bijvoorbeeld in onze tijd weg te rukken of af te breken? Wat bouwen en planten ze? (Jeremia 1:10). Hoe ben je te weten gekomen dat onze levende profeet door God geroepen is?"

Als hedendaagse profeten iets proberen weg te rukken of af te breken, is het voor mij wel racisme. "De kerkleiders in deze tijd veroordelen elke vorm van racisme in het heden of verleden". Dat blijkt onder andere wel uit deze vragen die komen uit "Ras en De Kerk: 
- Wat weten we over de aanleiding voor de priesterschaps- en tempelrestricties?
- Wat heeft de kerk gezegd over eerdere theorieën die de redenen voor de 
   priesterschaps - en tempelrestricties proberen te verklaren?
- Wat zeggen kerkleiders tegenwoordig over racisme? 
- Wat doet de kerk tegenwoordig om betere rassenverhoudingen te bevorderen? 
- Wat is het standpunt van de kerk inzake witte suprematie? 
- Is een donkere huidskleur een vloek of een teken van goddelijke ongenade? 
Vragen: er zijn er meer die ook de moeite waard zijn om aandacht aan te geven, waarvan ik vind dat die mooi aansluiten bij deze opmerking: "We kunnen ook leringen van hedendaagse profeten bespreken..." 

"Kerkleiders heden ten dage veroordelen heden ten dage ondubbelzinnig alle vormen van racisme, zowel uit het verleden als uit het heden". Op de vraag: "Wat is het standpunt van de kerk inzake racisme?", geeft de kerk dit als antwoord: "Wij geloven dat God de Vader van het hele mensdom is. Hij verwerpt niemand die tot Hem komt, zowel zwarte als witte; allen zijn voor God gelijk. Aangezien alle mensen voor God gelijk zijn, kan naar onze opvatting niemand terecht beweren dat hij of zij op grond van ras of etniciteit beter is dan een ander. Wij geloven dat het zondig is om mensen op grond van hun ras te minachten of te discrimineren". 

Waar ik echter tegenaan loop, zowel eerder tijdens mijn reis door de standaardwerken als nu onlangs weer, is de opmerking: "Profeten maken geen fouten". Wat moet ik met een dergelijke opmerking? Voor mij voelt die aan als het in stand houden van racistische denkbeelden. Denkbeelden die voor mij vallen onder de noemer: "het racisme van het verleden". Waardoor je, wat je misschien helemaal niet wilt, uiteindelijk toch iets in stand houdt dat je volgens mij niet wilt en mag houden. Natuurlijk kan ik hierbij niet heen om de vraag of de gevoelens die ik ervaar terecht zijn? Daarom heb ik "Ras en De Kerk" erbij gepakt, juist vanwege deze vraag: "Wat kunnen we doen als we vooroordelen op grond van ras in onze kerkgemeente zien of ervaren?" 

Gezien de opmerking "Profeten maken geen fouten" houd ik er rekening mee dat ik misschien toch nog iets langer onderweg ben dan ik gedacht had. Al maak ik van deze opmerking liever een vraag: "Zijn kerkleiders onfeilbaar?" Aan de andere kant, deze opmerking sluit wel mooi aan bij: "Profeten zijn geroepen om Gods woord te spreken". Mijn volgende station is dus Profeten. Ik denk dat ik door hier mee bezig te zijn, ook meer zicht zal krijgen op "Wat kan ik doen als ik vooroordelen ervaar op grond van ras?"

zondag 18 oktober 2026

Diversiteit is goed


Nu, ondertussen zo'n vier en een half jaar geleden, schreef ik voor het eerst op mijn blog dat "Diversiteit goed is". Ik eindigde mijn blogje van toen met de woorden: 'Ik zou nog een heleboel meer kunnen zeggen, maar ik denk voor nu dat dit voldoende is. Ongetwijfeld, mezelf kennende, zal dit onderwerp zeker vaker, of het nu links of rechts is, voorbijkomen'. 

Ik had toen nog geen idee dat 'dit onderwerp', waarvan ik nog zei 'mezelf kennende zeker vaker voorbij zou komen', uiteindelijk zou uitmonden in een reis van vier jaar door onze standaardwerken. 'Zeker vaker' veranderde door de tijd in heel vaak. En als links en rechts zijstraten zijn, dan kun je wel zeggen dat "diversiteit is goed" mijn hoofdstraat is geworden. 

Aan mijn reis door de standaardwerken is bijna een einde gekomen. Nog een paar weken en dan ben ik weer thuis. Maar 'wat is thuis?' Hoe ziet thuis eruit op mijn blog? Schrijf ik dan niet meer over dat "diversiteit goed is"? Of trek ik het veel meer uit elkaar, maak ik het breder, zogezegd? Want is diversiteit niet één grote paraplu, waaronder allerlei onderwerpen kunnen schuilen? 

Daarnaast, ook terugkijkend, hoe voelt het om niet meer regelmatig te schrijven? En dan opeens tot de ontdekking te komen dat ik al weken niet geschreven heb. Of, wat ook een overweging is, al kan ik mij dat nu nog niet voorstellen, mijn blog echt laten voor wat het is. Want de afgelopen jaren waren best intensief. Wat zeker niet alleen te maken had met de bijwerkingen van mijn ziekte. Dit had zeker ook te maken met "Heb geduld met jezelf en met anderen". 

Deze zin: "Heb geduld met jezelf en met anderen", komt uit "Ras en De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen", die voor mij in het verlengde ligt van de "evangelieverhandeling ras en het priesterschap". Een evangelieverhandeling die je wel mag beschouwen als een rode draad op mijn blog. Echter, voor nu, zeker zo aan het eind van mijn reis, wil ik opnieuw stilstaan bij "Ras en De Kerk".

Wat onder andere te maken heeft met deze vraag: "Wat kunnen we doen als we vooroordelen op grond van ras in onze kerkgemeente zien of ervaren?" Een vraag die ook inhaakt op mijn vorige blog die ging over "Recht hebben op dezelfde zegeningen en voorrechten" en waarin ik stil stond bij deze vraag: "Wat zegt God tegen mensen die het gevoel hebben dat ze geheel en al van Hem gescheiden zijn". Vragen die beide te maken hebben met racisme en vooroordelen. Een vraag die zeker ook past bij 'het einde' van mijn reis. Voor nu wil ik echter als eerste stil staan bij de inleiding van dit "Ras en De Kerk"-document. 

"Ras is een concept waarmee mensen worden gecategoriseerd op basis van hun huidskleur of andere fysieke kenmerken. Helaas wordt ras vaak gebruikt om te rechtvaardigen dat mensen onheus bejegend worden of om te suggereren dat de ene groep beter is dan de andere. In De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen leren we dat iedereen een gelijkwaardig kind van God is, ongeacht ras, etniciteit, achtergrond, huidskleur of nationaliteit. In het Boek van Mormon staat dat allen voor God gelijk zijn. God heeft al zijn kinderen lief. We zijn gelijkwaardig in zijn ogen, en Hij erkent ons goddelijke potentieel om vooruitgang te maken en te worden zoals Hij is. Hij wil dat ieder van ons terugkeert om bij Hem te wonen en het eeuwige leven te ontvangen. Onze verschillen zorgen voor prachtige afwisseling in ons leven. Wij beoordelen elkaar misschien op grond van onze uiterlijke verschijning, maar de Heere ziet het hart aan. Racisme is in de loop van de geschiedenis in veel culturen een probleem geweest. De heiligen der laatste dagen zijn niet immuun voor de neiging tot racistische houdingen en gedragingen. President Russell M. Nelson heeft gezegd: 'Ons aller Schepper roept ieder van ons op onze vooroordelen tegen eender welke groep van Gods kinderen aan de kant te zetten. Wie van ons een vooroordeel tegen mensen van een ander ras heeft, moet zich daarvan bekeren!"


"Diversiteit is goed"


Speldjes van manlief die hij als kind spaarde. 

woensdag 14 oktober 2026

Recht hebben op dezelfde zegeningen en voorrechten


Ik ben op reis en ik neem mee: de tempel, die niet direct in mijn reisschema voor de komende weken stond ingepland. Ik dacht zelf niet eerder dan tegen het eind van het jaar stil te staan bij de tempel, als we aandacht gaan geven aan Maleachi. Zeker ook omdat ik mij op dit moment liever bezighoud met bijvoorbeeld dat 'Allen zijn gelijk voor God' en 'Fairness for all', en president Dallin H. Oaks' toespraak van de laatste algemene conferentie. Al kun je je afvragen of je deze 'stationnetjes', waarin verwerkt zitten de woorden 'allen' en 'all', wel helemaal los van de tempel kunt zien. 

De reden dat ik bij de tempel stilsta heeft te maken met deze vraag: "Wat zegt God tegen mensen die het gevoel hebben dat ze geheel en al van Hem gescheiden zijn?" Een vraag die komt uit onze 'Kom dan en volg Mij'-leesopdracht van vorige week. En niet los gelezen kan worden van deze tekst die eraan vooraf ging: "Generaties lang was Israël het verbondsvolk van God. Maar in Gods plan is altijd plaats geweest voor meer dan één natie, want 'alle dorstigen' zijn welkom bij 'de wateren', (Jesaja 55:1). De zin "dat er in Gods plan altijd plaats is geweest voor meer dan één natie" blijkt voor mij onder andere uit het 'verbond van Abraham'. Dit 'verbond van Abraham' zal namelijk "alle geslachten der aarde tot zegen zijn" (Abraham 2:11). Wat meer dan één natie is. "Of iemand van Israël afstamt is niet zo belangrijk als wel of hij een verbond met God aangaat en dit onderhoudt".

Eind vorig jaar, aan het begin van mijn reis door het Oude Testament, stond ik stil bij deze woorden: "Door het Oude Testament kan ik mijn verbondsrelatie met God beter begrijpen", wat gaat over het 'verbond van Abraham'. Dit verbond is in mijn ogen een dusdanig belangrijke draad, dat als je die negeert, je niet een eeuwige draad kunt weven. "De tempel", zei president Russell M. Nelson, "is de enige plek waar we alle zegeningen kunnen ontvangen die aan Abraham zijn beloofd". 




Echter, zo tussendoor lezen wij in de Schriften over 'buitenbeentjes'. Ik denk dat je de eunuchen en de vreemdelingen waar Jesaja in hoofdstuk 56 het over heeft, ook tot die groep kan rekenen. Die het gevoel hadden dat zij er niet bij hoorden, of anderen die dachten dat ze er niet bij hoorden. Dit is wat Jesaja erover onderwees:

"En laat de vreemdeling die zich bij de Heere heeft gevoegd, niet zeggen:
De Heere heeft mij stellig van Zijn volk afgezonderd;
en laat de eunuch niet zeggen: Zie, ik ben een dorre boom.
Want zo zegt de Heere tegen de eunuchen die Mijn sabatten in acht nemen,
die kiezen wat Mij welgevallig is en vasthouden aan Mij verbond:
Hun zal ik in Mijn huis en binnen Mijn muren een plaats en een naam geven,
beter dan die van zonen en dochters;
Ik zal hun een eeuwige naam geven die niet uitgeroeid zal worden.
Ook de vreemdelingen die zich bij de Heere voegen om Hem te dienen, 
de naam van de Heere lief te hebben en Zijn dienaren te zijn -
ieder die de sabbat in acht neemt en die niet ontheiligt,
en die vasthouden aan Mijn verbond;
Hen zal Ik naar Mijn heilige berg brengen en verheugen in Mijn huis van gebed; 
hun brandoffers en hun slachtoffers zullen welgevallig zijn op Mijn altaar,
want Mijn huis zal een huis van gebed voor alle volken genoemd worden."
King James, Jesaja 56:3-7

"In Jesaja 56 maakte de Heer duidelijk dat eunuchen en vreemdelingen, indien zij 'Zijn verbond aangrepen', recht zouden hebben op dezelfde zegeningen en voorrechten als de andere Israëlieten. Het toekennen van verbondsvoorrechten aan deze buitenstaanders betekende een radicale breuk met de heersende opvattingen van die tijd", (zie Scripture Helps: Old Testament).

Bovenstaande woorden doen mij trouwens ook denken aan Paulus. In de nieuwtestamentische kerk was er ook een erbij-horen-probleem en dit gaf Paulus toen als antwoord: "Zo bent u dan niet langer vreemdelingen en bijwoners, maar medeburgers van de heiligen en huisgenoten van God", (zie Efeze 2:19). "Zij die zich tot Jezus Christus bekeerden en zijn evangelie aanvaardden, werden lid van Gods verbondsvolk" en daardoor hadden ze recht op dezelfde zegeningen en voorrechten als de andere Israëlieten. Over radicaliteit gesproken. Echter een radicale breuk leidt niet altijd direct tot een radicale verandering. Het kan wat voeten in de aarde hebben, zoals Paulus ook ondervond. 

Tot slot, wat ook met de tempel te maken heeft. In bovenstaande verzen van Jesaja wordt ook gesproken over "Hen zal Ik naar Mijn heilige berg brengen". In Jesaja 2 vers 2 wordt gesproken over deze "berg van het huis des Heren". Niet alleen dat, in dit vers wordt ook gesproken over dat "alle volken zullen erheen stromen". In onderstaande video heeft ouderling Donald S. Rasband over "dit erheen stromen". Hij gaat ook in op de renovatie van de Salt Lake Tempel en het open huis dat nog volgt.  

"En het zal geschieden in de laatste dagen, 
dat de berg van het huis des Heren vastgesteld zal worden
als de hoogste van de bergen
en verheven zal worden boven de heuvels;
en alle volken zullen erheen stromen."
Jesaja 2:2


zondag 11 oktober 2026

2. Fairness for all

 




Voordat je denkt: wat heeft bovenstaande plak-en-knipgebeuren nu met 'Fairness for all' te maken? Dan kan ik je nu al vertellen: alles. Al is dit natuurlijk wel afhankelijk van waar precies je oog opvalt. Tenminste, laat ik het anders zeggen: er zit een rode draad in verwerkt. Dit keer is die rode draad, 'Fairness for all', mijn kapstok, waar ik allerlei hangers, onderwerpen, aan kan ophangen. Zolang ik die rode draad zie, ben ik op de goede weg, ongeacht het aantal zijstraten dat ik eventueel onderweg kan tegenkomen. 

Van de zomer had ik een Zomerboek cadeau gekregen waarin een 'zomer notebook' zat. Manlief, hij had eerst wel zo zijn bedenkingen, en ik zijn hiermee aan de slag gegaan. Om de beurt nemen wij een uitstapjesdag voor onze rekening en beschrijven wij in het kort, aan de hand van tekst, foto's en/of plaatjes, wat wij die dag hebben gedaan. Officieel is de opdracht "One sketch a day", daarvoor moet je echter niet bij ons zijn. 

Wij zijn op de dag van de afbeelding naar Madurodam geweest en hebben daar "de Eerste Vrije Statenvergadering van 1572" bijgewoond. "Wat zij toen besloten, zorgt ervoor dat wij nu in vrijheid kunnen leven". Deze show van vijf minuten eindigt met deze woorden op de muur geprojecteerd:

"Vrij:
. Om te denken
. Om te geloven
. Om te zijn wie je bent."

Eerder zei men het zo in deze voorstelling: "Waar je kunt denken wat je wilt, waar je kunt geloven wat je wilt en kunt zijn wie je bent. Wat ik niet los kan zien van 'Fairness for all'. 



Dat ik aandacht geef aan 'Fairness for all' heeft te maken met de toespraak 'Levend in Christus' van president Dallin H. Oaks, die wij onlangs in onze vrouwenorganisatie, de ZHV, bespraken.  Hij zei namelijk het volgende: "Als volgelingen van Christus moeten we ernaar streven om vreedzaam en liefdevol met andere kinderen van God samen te leven die niet onze waarden delen en niet de verbondsverplichtingen hebben die wij op ons genomen hebben. In een democratisch bestel moeten we streven naar billijkheid voor iedereen". Mijn 'Fairness for All'-rode draad. 

Ik werk met verschillende rode draden om het overzicht te bewaren. Maar mijn hoofdthema is en blijft: dat 'Allen gelijk zijn voor God'. President Oaks begon zijn toespraak namelijk met te spreken over de opstanding. Een pijler van ons geloof, die "tot allen zal komen, zowel jong als oud, zowel geknechten als vrijen, zowel man als vrouw, zowel goddelozen als rechtvaardigen". Waarbij ik tegelijkertijd er achteraan dacht: "zwarte en witte".  

Vorige week, tijdens de algemene conferentie, gaf president Oaks een toespraak met als titel 'The Gospel of Jesus Christ Is For All'. Ik wacht op de Nederlandse vertaling van deze toespraak, en dan kom ik erop terug. Deze toespraak is namelijk voor mij ook een zijstraat. Die ik voor nu maar de ALL-zijstraat noem, want het woord 'all' is wat mij opviel toen ik naar deze toespraak luisterde. Misschien moet ik nog een keer gaan luisteren en de 'all's' turven. "Zijn genade, ik citeer nu president Oaks, is er voor iedereen. Het Boek van Mormon leert dat onze Heiland allen uitnodigt om tot Hem te komen en deel te hebben aan zijn goedheid;

en Hij verwerpt niemand die tot Hem komt,
zwarte en witte, geknechte en vrije, man en vrouw;
Hij is de heidenen indachtig;
en alleen zijn voor God gelijk,
zowel de Joden als de andere volken".

Tot slot nog dit, wat ik ook zie als een zijstraat, een hanger: Dordrecht mag dan de stad zijn waar de Eerste Vrije Statenvergadering plaatsvond, "het begrip vrijheid gold in 1572 alleen voor een bepaalde groep in Europa en strookte niet met de latere slavernij en koloniale onderdrukking". In de tentoonstelling 'Verweven Verleden', die binnenkort te zien is in het Hof van Nederland, wordt stilgestaan bij dit koloniale verleden van Dordrecht. En zo ga ik van het 'Hof van Nederland' in het klein naar 'Hof van Nederland' in het groot. 



woensdag 7 oktober 2026

Na de conferentie


 Blikje: Na de conferentie


Enige jaren geleden zei president Thomas S. Monson, tijdens een van de algemene conferenties, het volgende in zijn slotwoord:

"De boodschappen die we tijdens deze conferentie hebben gehoord, worden in de Liahona gepubliceerd. Ik spoor u aan om die toespraken te bestuderen, de daarin vervatte leringen te overpeinzen en ze vervolgens na te leven. Mogen de boodschappen en de geest van deze conferentie tot uiting komen in alles wat u doet - bij u thuis, op uw werk, in uw bijeenkomsten en in uw hele handel en wandel”.





"Wanneer ik aantekeningen maak tijdens de conferentie
schrijf ik niet altijd precies op wat de spreker zegt.
Ik noteer de persoonlijke richting die de geest me geeft."


Wat voor persoonlijke boodschap heeft u gehoord?


Afbeelding: https://www.quotemast

zaterdag 3 oktober 2026

Oktober 2026 Algemene Conferentie

 

Wees erbij, vandaag en morgen. 







Afbeelding en tekst: churchofjesuschrist.org

woensdag 30 september 2026

Ware mannelijkheid

 




In dit artikel werd ook gezegd dat "15,8 procent van de Nederlanders het te rechtvaardigen vindt dat een man zijn vrouw slaat. Het laat zien dat we echt nog veel te doen hebben om geweld tegen vrouwen uit te bannen". Ook las ik dat "onderzoekers berekenden dat het percentage jongens op de middelbare school dat positief staat tegenover homoseksualiteit in vier jaar is gehalveerd, van 40 naar 22 procent".

Uit onderzoek blijkt dat het overgrote deel van dit geweld, zowel tegen vrouwen en lhbtiq+-personen, waaronder homoseksuelen, voor het overgrote deel door mannen wordt gepleegd. Ooit heb ik een stukje geschreven, ondertussen nu meer dan vijf jaar geleden, waarin ik schreef dat de man de grootste milieuvervuiler is. En vroeg ik mij af;

Wanneer staat hij op om dit probleem aan te pakken?

In de praktijk blijkt dat nog niet zo eenvoudig te zijn. Ik kwam een artikel tegen dat ingaat op die vraag. Jens Van Trigt, die er een boek over schreef, legt in dit artikel uit waarom dat zo moeilijk is. Aan het eind van dit artikel zegt hij dit: "Toch hoopt hij dat zowel vrouwen áls mannen zich blijven uitspreken. Er groeit een generatie jongens op die heel onzeker blijkt te zijn over hoe ze man moeten zijn. En dan komen ze terecht bij mensen aan wie vaak ook nog duur moeten betalen om te leren hoe je vooral een echte man moet zijn. Maar daar mis je de boot. Want waar het om gaat, is dat je vooral een echt mens moet zijn. En daarvoor heb je die zogenaamd mannelijke eigenschappen nodig, maar zeker ook die zogenaamd vrouwelijke eigenschappen". 

Als je toch geld wilt uitgeven om te weten hoe je man moet zijn, is het misschien een idee om een Bijbel te kopen en je te verdiepen in wat voor man Jezus Christus was: "Vaak wordt mannelijkheid geassocieerd met agressie, macht en autoriteit. Mannen krijgen te horen dat ze best gespierd, grootsprakerig en brutaal kunnen zijn. Ons volmaakte voorbeeld Jezus Christus laat echter - zowel in woord als daad - een andere definitie van mannelijkheid zien: een die zachter, meelevender en vriendelijker is". Wat onder andere blijkt uit deze woorden: "Jezus weende". Wat haaks staat op "dat een man niet mag huilen", met alle gevolgen van dien. 



zondag 27 september 2026

1. Fairness for all

 

Komend weekend is het weer algemene conferentie. En voor mij, toen president Russell M. Nelson nog leefde, was het dan ook soepjestijd. Het voelt vreemd aan dat dit niet meer zo is, terwijl in mijn hoofd die twee, al is het slechts in naam, nog steeds verbonden met elkaar zijn. Net zoiets als: "Zeg je A, dan zeg je ook B". 

Net voor de algemene conferentie van oktober 2025 overleed president Nelson. Tijdens deze conferentie werd president Dallin H. Oaks nog voorgesteld als president van het Quorum der Twaalf Apostelen. Om vervolgens een aantal dagen later, op 14 oktober, te worden gesteund als de achttiende President van De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen. 

De algemene conferentie van april dit jaar was dus zijn eerste conferentie als President van de kerk. Tijdens deze conferentie sprak president Oaks drie keer. Hij was zowel de eerste spreker als de laatste. Ook gaf hij een toespraak: 'Levend in Christus', die deze week op onze leeslijst stond en waar wij vanochtend aandacht aan hebben gegeven. 

Bij deze toespraak wil ik alsnog stilstaan. Omdat hij het in deze toespraak heeft over "dat de opstanding een pijler van ons geloof is. Welnu, die herstelling zal tot allen komen, zowel jong als oud, zowel geknechten als vrijen, zowel man als vrouw, zowel goddelozen als rechtvaardigen". Waarbij ik tegelijkertijd erachteraan denk: zwarte en witte. In wezen, al betreft het zo op het eerste gezicht een ander onderwerp, is het voor mij toch hetzelfde jasje, en tevens ook zo president Oaks. Daarom kom ik nog op deze toespraak terug.

Wat ik echter nu wil doen, is een blikje openen, met de algemene conferentie in het vooruitzicht. 


Blikje: Nog een paar dagen








woensdag 23 september 2026

Tijdloos blikje

 

Dit blikje spreekt voor zichzelf. 





"Want sommigen van ons hebben de meest opmerkelijke personen die wij kennen, personen die onze gevoelens en gedachten hebben gestimuleerd, gevonden binnen de banden van een boek. Wij hebben allen ingeschreven werken nieuwe vrienden en nieuw gezelschap ontdekt, die niet beperkt blijven door hetgeen wij zijn of door de plaats waar wij wonen. Onze blik op het leven wordt daardoor verruimd. Dit is in het bijzonder het geval wanneer er een wisselwerking tussen ons en hetgeen wij lezen is. Het gaat niet alleen om dat ons iets gezegd wordt, maar dat onze eigen gedachten en fantasie met de schrijver contact krijgen en daardoor onze ideeën en gedachtegang worden gestimuleerd. De betekenis ligt in het individu. Het gesproken of gedrukte woord is echter de katalysator voor die betekenis".

Vergeef me, ik weet niet wie dit geschreven heeft, alleen dat ik het mooi vond. Zo mooi, dat het zelfs een tijdje als briefje in mijn Schriften heeft gezeten. Ik denk dat dat genoeg zegt. 



Afbeelding Mormonad: churchofjesuschrist.org