woensdag 21 oktober 2026

1. Wat kunnen we doen.....?


 


Afgelopen zondag schreef ik dat aan mijn reis door de standaardwerken bijna een einde is gekomen. Nog een paar weken en dan ben ik weer thuis. Maar 'wat is thuis? Ik schreef toen ook dat ik opnieuw stil wilde staan bij "Ras en De Kerk" en dan met name bij deze vraag: "Wat kunnen we doen als we vooroordelen op grond van ras in onze kerkgemeente zien of ervaren?" 

Het antwoord op die vraag, zoals dat gegeven wordt in "Ras en De Kerk", is langer, maar dit is wat ik eruit heb gehaald:
- Ondanks onze inspanningen om Gods normen na te leven, kan racisme onder kerkleden nog steeds voorkomen.
- Telkens als ik het slachtoffer van racisme was, pakte ik de kwestie meteen aan, schonk ik de persoon vergiffenis en maakte ik het onderwerp bespreekbaar.
- Als iemand iets zegt dat mij kwetst, moet ik een manier vinden om hem duidelijk te maken dat het mij pijn doet.
- De apostel Paulus zei dat de gezondheid van het lichaam van Christus afhangt van de gezondheid van alle leden. Het is belangrijk dat we voor elkaar opkomen en het goede verdedigen. Iedereen heeft er baat bij als vooroordelen op grond van ras worden gecorrigeerd. - Het kan moeilijk zijn om onze stem te laten horen of de juiste woorden te vinden om ideeën duidelijk en vriendelijk over te brengen.
- Toch kunnen we met plaatselijke leiders beraadslagen hoe we racisme in onze kerkgemeenten een halt kunnen toeroepen. 
- We kunnen ook leringen van hedendaagse profeten bespreken en de leden zo laten inzien dat het aan ons is om het voortouw te nemen in het uitbannen van racisme.
- Het aanpakken van racisme is een langdurig proces. 
- De leringen van Jezus Christus en onze vriendelijke, aanhoudende inspanningen kunnen de houding en het gedrag in onze kerkgemeenten en van onszelf verbeteren. 

Bovenstaande afbeelding is een foto van de tekst waar onze 'Kom dan en volg Mij'-leesopdracht van deze week mee begint. Gevolgd door dit commentaar: "Jeremia's verhaal is ook jouw verhaal. God kende jou ook voordat je geboren werd en heeft je op jouw zending voorbereid. Die zending houdt onder andere iets in wat Jeremia voorzag: Gods volk vergaderen, één voor één, ze naar Sion brengen (Jeremia 3:14). En zelfs als je niet zeker weet wat te doen of te zeggen, hoef je niet bevreesd te zijn; want Ik ben met u, spreekt de Heere" (Jeremia 1:8,19).

In het verleden, voor het 'vertellen van mijn verhaal', reisde ik door de Schriften met "Jeremia is ook jouw verhaal". En stond ik stil bij de woorden dat God mij kende voordat ik geboren was en dat hij mij op een zending had voorbereid. En zou ik mijzelf de vraag hebben gesteld: 'Wat is jouw zending?' Ik denk dat die vraag voor mij hoort bij 'Wat is thuis?'. En dat ik hiermee, nu, mijn eigen vraag 'Wat is thuis?' heb beantwoord. Op een gegeven moment echter, om verschillende redenen, kon ik niet meer om mijn eigen familiegeschiedenis heen. Die, of ik nu linksom reis, via mijn vader, denk slavernij, of rechtsom reis, via mijn moeder, de restrictieperiode, beide te maken hebben met racisme, en beide uiteindelijk voor mij ook met de woorden: "Hoe is het in Godsnaam mogelijk dat...". 

En nu, daar ik voor vier jaar door de standaardwerken reis met het brilletje "allen zijn gelijk voor God", mij dus niet bezighoudt met mijn zending hier op aarde. Maar met, zoals nu met Jeremia, dat wanneer we het hebben over een voorsterfelijk bestaan, zwarte mensen, wat door sommigen werd onderwezen als leer, daar niet kloekmoedig zouden zijn geweest. Iets, laten we dat niet vergeten door de kerk in de evangelieverhandeling ras en priesterschap, is teruggedraaid: "Vandaag verwerpt de kerk de theorieën die men in het verleden aanhaalde: een zwarte huid wijst op onrechtschapen handelingen in het voorsterfelijk leven". 

Het interessante van de leesopdracht van deze week is ook, behalve dat we het over "dat God mij kende voordat ik geboren werd", dat er ook een kopje is met dat "profeten zijn geroepen om Gods woord te spreken". Met onder dit kopje deze vragen: "Vertel je vriend(in) eventueel ook iets over de levende profeet in onze tijd. Staat er iets in deze verzen waar je wat aan hebt? Wat proberen profeten bijvoorbeeld in onze tijd weg te rukken of af te breken? Wat bouwen en planten ze? (Jeremia 1:10). Hoe ben je te weten gekomen dat onze levende profeet door God geroepen is?"

Als hedendaagse profeten iets proberen weg te rukken of af te breken, is het voor mij wel racisme. "De kerkleiders in deze tijd veroordelen elke vorm van racisme in het heden of verleden". Dat blijkt onder andere wel uit deze vragen die komen uit "Ras en De Kerk: 
- Wat weten we over de aanleiding voor de priesterschaps- en tempelrestricties?
- Wat heeft de kerk gezegd over eerdere theorieën die de redenen voor de 
   priesterschaps - en tempelrestricties proberen te verklaren?
- Wat zeggen kerkleiders tegenwoordig over racisme? 
- Wat doet de kerk tegenwoordig om betere rassenverhoudingen te bevorderen? 
- Wat is het standpunt van de kerk inzake witte suprematie? 
- Is een donkere huidskleur een vloek of een teken van goddelijke ongenade? 
Vragen: er zijn er meer die ook de moeite waard zijn om aandacht aan te geven, waarvan ik vind dat die mooi aansluiten bij deze opmerking: "We kunnen ook leringen van hedendaagse profeten bespreken..." 

"Kerkleiders heden ten dage veroordelen heden ten dage ondubbelzinnig alle vormen van racisme, zowel uit het verleden als uit het heden". Op de vraag: "Wat is het standpunt van de kerk inzake racisme?", geeft de kerk dit als antwoord: "Wij geloven dat God de Vader van het hele mensdom is. Hij verwerpt niemand die tot Hem komt, zowel zwarte als witte; allen zijn voor God gelijk. Aangezien alle mensen voor God gelijk zijn, kan naar onze opvatting niemand terecht beweren dat hij of zij op grond van ras of etniciteit beter is dan een ander. Wij geloven dat het zondig is om mensen op grond van hun ras te minachten of te discrimineren". 

Waar ik echter tegenaan loop, zowel eerder tijdens mijn reis door de standaardwerken als nu onlangs weer, is de opmerking: "Profeten maken geen fouten". Wat moet ik met een dergelijke opmerking? Voor mij voelt die aan als het in stand houden van racistische denkbeelden. Denkbeelden die voor mij vallen onder de noemer: "het racisme van het verleden". Waardoor je, wat je misschien helemaal niet wilt, uiteindelijk toch iets in stand houdt dat je volgens mij niet wilt en mag houden. Natuurlijk kan ik hierbij niet heen om de vraag of de gevoelens die ik ervaar terecht zijn? Daarom heb ik "Ras en De Kerk" erbij gepakt, juist vanwege deze vraag: "Wat kunnen we doen als we vooroordelen op grond van ras in onze kerkgemeente zien of ervaren?" 

Gezien de opmerking "Profeten maken geen fouten" houd ik er rekening mee dat ik misschien toch nog iets langer onderweg ben dan ik gedacht had. Al maak ik van deze opmerking liever een vraag: "Zijn kerkleiders onfeilbaar?" Aan de andere kant, deze opmerking sluit wel mooi aan bij: "Profeten zijn geroepen om Gods woord te spreken". Mijn volgende station is dus Profeten. Ik denk dat ik door hier mee bezig te zijn, ook meer zicht zal krijgen op "Wat kan ik doen als ik vooroordelen ervaar op grond van ras?"